KastelenInNederland.nl

Kronenburg

Heden ten dage...

Adres
Veldstraat 47
Postcode
4261 TC
Plaats
Kronenburg
Gemeente
Wijk en Aalburg
Provincie
Altena
Coördinaten RD x - y
136,106 - 418,889
Coördinaten dec nbr -ol
51.758378 - 5.113553
Bestemming
Landbouw
Commentaar? hier
Datum gegevens
di 15 februari 2011
Geraadpleegd (12 mnd)
188
 

Locatie:

Het kasteel was gelegen aan de Veldstraat, ten oosten van kasteel Wijkestein.

Over van middeleeuwse toestand:

Er zijn geen zichtbare sporen meer. In de jaren zestig van de twintigste eeuw werden enige funderingsresten en een gewelfconstructie aangetroffen.
Deze resten van het kasteel liggen direct onder het maaiveld van een akkerland, en over het terrein verspreid.

Geschiedenis

 

Etymologie:

Kronenburg daarentegen dankt de naam aan jonker Willem van Kronenburg, kastelein (beheerder van het kasteel) van Heusden eind 14e eeuw. Bij de grote watersnood van 1740 somt eigenaar J.C. Brocades de ontstane schade op.

Bouwgeschiedenis:

Stichting
1355
Afm. totaal terrein (m):
50 x 50 m
Zichtbare toestand:
Vlak terrein
Afmetingen toelichting:
Deze maten zijn afkomstig uit het Historisch Kijk- en Leesboek Wijk, Aalburg en Veen.

Bouwgeschiedenis:

In 1355 is er sprake van een 'steenhuys'. Ds Th. Groen noemt het in 1650 een 'huysken' waardoor men aan mag nemen dat het huis toen al een deel van zijn verdedigbare karakter en omvang had verloren. Door de overstroming in 1740 werd er aan het huis grote schade aangericht. Een inspectierapport vermeldt dat "de huizinge in zodanige bouvallige staat is, dat het zelve niet zonder grote kosten en extra-ordinaire reparatien in bewoonbare staat te brengen is". Hiermee is het definitieve verval ingetreden en werd het huis uiteindelijk in het eerste kwart van de negentiende eeuw gesloopt. De ligging van de gracht bleef tot ver in de twintigste eeuw zichtbaar.

Bezitgeschiedenis:

In 1355 vinden we Gijsbert van Well als eigenaar van het kasteel. Deze Gijsbert was een Gelders leenman van de graaf van Holland. In de vijftiende eeuw komt het huis in handen van Jan van Kronenburg. Deze werd op 3 juni 1469 na opdracht door Dirk Spieringh van Well Willemsz. beleend met het 'Steenhuys te Wijk' dat vanaf die tijd Kronenburg werd genoemd. In 1490 worden zijn goederen verbeurd verklaard en wordt hij bij verstek ter dood veroordeeld omdat hij in 1488 deelnam aan de 'aanslag op Rotterdam'. Desalniettemin wordt zijn zoon Mathijs is 1506 toch weer met het kasteel beleend. In 1524 wordt het goed verkocht aan Geertruida van der Daasdonk. Later komt het huis in handen van de familie Ingenuland, opgevolgd door de families Van Dulmen en Brocades.

Historische betekenis:

Het goed was een leen van de graaf van Holland. Het gaat hier om een eenvoudig omgracht huis.

Archeologisch onderzoek:

Waarneming 1969 (44F M-60)
Terrein met restanten van een kasteel (Kronenburg).In de bodem bevinden zich de door dhr C.B. Wink na ruilverkaveling (en enige egalisatie) aangeploegde funderingen van kasteel Kronenburg; voorts een tegelvloer (vrijgelegd door Wink) en restanten van de gracht. Eerder waren al sporen van een keldergewelf of een gewelfde brug angetroffen. Er is geen melding van (aardewerk)vondsten. Opmerkelijk is de hoogliggende boomgaard ten oosten van de boerderij, evenals de boerderij zelf (135.88/418.78). Op het terrein ligt veel puin en daklei aan het oppervlak. Kasteel werd gebouwd in 1390.Voor de ruilve erkaveling lagen de
kasteelresten op een klein rechthoekig perceel (50 x 50 meter), omgeven met sporen van grachten.Verslag Beex d.d. 17-02-1970. Beex heeft op 29-09-1969 ter plaatse een
veldcontrole verricht. Bij deze gelegenheid wees Winck hem ook op de locatie van de
nabij gelegen vermoedelijke Huizen Eikestein en Wijkenstein. Door slecht weer konden deze terreinen niet worden gecontroleerd. Beex verwijst voor deze huizen naar Schutjes, dl.V, pag. 970. Zie Catalogus Kastelen, index: nr.186.

Verwijzingen

Kastelenlexicon
 

Algemeen:

Tekst: Peter van der Wielen.

Publicaties:

J. Findhammer - Beschrijvingen Archeologische Monumenten (AMK); Cultuurhistorische Waardenkaart 2005, 2006 -- blz 111

J.P.C.A. Hendriks - Archeologie en Bewoningsgeschiedenis in het Land van Heusden en Altena, 1990 -- blz 65-66

M. van Boven - Kastelen in Brabant; van burcht tot landhuis, 1982 -- blz 154

A.J. van der Aa - Aardrijkskundig woordenboek der Nederlanden, 1839 -- DL.III 121, DL.VI 657, DL.XIV 960