KastelenInNederland.nl

Bernheze / Berne / Slotje Heeswijk

Heden ten dage...

Adres
Abdijstraat 49
Plaats
Heeswijk-Dinther
Gemeente
Bernheze
Provincie
Noord-Brabant
Coördinaten RD
160,900 - 407,325
Coördinaten WGS84
51.6549 - 5.47217
Commentaar ?
Datum gegevens
zo 5 juli 2020
Gezien (12 mnd)
316
Aanpassingen (>2019):
 

Locatie:

Ten noorden van Heeswijk.

Functies:

klooster
klooster

Over van middeleeuwse toestand:

De westelijk helft van het kasteel zou nog 12e eeuws zijn. Het is een L-vormig gebouw met een vierkant traptorentje in de binnenhoek. In 1857 werd het kasteel tot een klooster verbouwd in waterschapsstijl. Later uitgebreid met gebouwen in neo-stijlen.

Geschiedenis

Voldoet aan definitie
twijfel over verdedigbaarheid
 

Bouwgeschiedenis:

Stichting
12e eeuw
Zichtbare toestand:
Bevat oude delen

Bezitgeschiedenis:

Rond 1134 maakten schenkingen van Fulco, burchtheer van Berne en zijn vrouw Bescela de stichting in Berne, een gehucht bij Heusden, van een norbertijner klooster mogelijk. In 1579 werd dit klooster, het oudste dochterklooster van abdij Mariënweerd, door de geuzen in brand gestoken. De norbertijnen vertrokken toen uit Berne. Omdat een spoedige terugkeer naar Berne niet mogelijk was, kocht abt Jan Moors in 's-Hertogenbosch de gebouwen van de Broeders des Gemenen Levens, in de volksmond het Rijke Fraterhuis genoemd, om de kloostergemeenschap daarheen te verplaatsen. Deze gebouwen werden in 1623 betrokken. Dit slechts voor korte tijd. Toen Frederik Hendrik in 1629 's-Hertogenbosch innam, werden de norbertijnen uit de stad verbannen. Opnieuw trachtte abt Jan Moors het klooster nieuw leven in te blazen. Hij liet daarbij zijn oog vallen op Heeswijk, waar hij een buitenhuis bezat, het 16e eeuws “Slotje”. Ook deze plannen liepen op niets uit. In 1648, aan het einde van de Tachtigjarige Oorlog, werden de abdijgoederen door de staat geconfisqueerd. De kloosterlingen weken naar elders uit en vonden onder meer in Vilvoorde onderdak. De Franse Revolutie maakte echter een einde aan het verblijf in Vilvoorde. Van enig kloosterleven was vanaf 1797 geen sprake meer, totdat in 1857 de abdij zich definitief vestigde in het “Slotje” in Heeswijk, dat dankzij de bescherming van o.a. Koning-Stadhouder Willem III in bezit van de norbertijnen was gebleven.

Verwijzingen

Kastelenlexicon
Rijksmonumentnr
 

Publicaties:

Marloes Vrancken - Religieuze herbestemming van kastelen en buitenplaatsen in Noord-Brabant: heden en verleden, 2008

Esther Becx - Kastelengids van Noord-Brabant, 1999 -- blz 79-81 (met illustratie)

M. van Boven - Kastelen in Brabant; van burcht tot landhuis, 1982 -- blz 152

Anton van Oirschot - Middeleeuwse kastelen van Noord-Brabant : Hun bewoners en bewogen geschiedenis, 1981 -- blz 101/104,101V,102V

A.J. van der Aa - Aardrijkskundig woordenboek der Nederlanden, 1839 -- DL.V 322,980, DL.XIV 871