KastelenInNederland.nl

Altena Burcht

Hede ten dage...

Adres
Altena's Laantje 2-2a
Postcode
4286 BD
Plaats
Almkerk
Gemeente
Woudrichem
Provincie
Noord-Brabant
Coördinaten RD x - y
125,00 - 420,00
Coördinaten dec nbr -ol
51.7744110 - 4.9694920
Commentaar? hier
Datum gegevens
zo 15 maart 2009
 

Locatie:

Links van de Provinciale Weg van Giessen naar Almkerk, net voor de bebouwde kom van Almkerk ligt de kasteelheuvel waarop vroeger het kasteel stond. De heuvel ligt op het terrein van de Altenahoeve.

Over van middeleeuwse toestand:

Op de motte bevindt zich heden een bouwvallige boerenschuur, behorende bij de Altenahoeve. Ten westen van de hoeve bevindt zich nog een driehoekig terrein waarin duidelijk zichtbaar is dat het gedeelte nabij de hoeve veel hoger ligt dan de omliggende terrein. Vermoedt wordt dat het hier om de voorburcht handelt. De fundamenten van het kasteel liggen nog begraven in de heuvel.

Geschiedenis

Voldoet aan definitie
voldoet
 

Bouwgeschiedenis:

Stichting
12e eeuw
Typologie
Motte
Afm. hoofdburcht (m)
44m
Zichtbare toestand:
Terrein met reliëf
Afmetingen toelichting:
Diameter motte: 44 m
Bron:
Het slot van Altena wordt omstreeks 1230 vermeld als het in leen wordt opgedragen aan de graaf van Holland. Dirk III draagt dan zijn "castrum meum de Altena" op aan Floris IV.

Bouwgeschiedenis:

Bij opgravingen zijn grote hoeveelheden tufsteen omhoog gehaald, waar men uit opmaakt dat het huis geheel of gedeeltelijk uit tufsteen werd opgetrokken, wat betekent dat het gebouw voor 1200 gebouwd moet zijn. Baksteen werd in deze omgeving pas na 1200 gebruikt en was eenvoudiger te gebruiken. In 1393 wordt het huis belegerd i.v.m. de moord op Aleida van Poelgeest, minnares van hertog Albrecht van Beieren, daar de daders zich hadden teruggetrokken op het huis. . Of het huis toen is verwoest is niet bekend. Rond 1400 zou het huis gemoderniseerd zijn; maar in 1534 is het huis ruïneus. De ruïne blijft tot het eind van de zeventiende eeuw overeind staan en zal waarschijnlijk als steengroeve zijn gebruikt.

Bezitgeschiedenis:

De heren van Altena waren waarschijnlijk de bouwheren van het kasteel. Rond 1230 wordt het kasteel in leen opgedragen aan de graaf van Holland. Kort daarna verdwijnt het geslacht Van Altena om plaats te maken voor het geslacht Van Horne. In 1386 worden hun bezittingen verbeurd verklaard en wordt de graaf van Holland eigenaar. Het huis wordt daarna nog alleen bewoond door kasteleins.

Historische betekenis:

Het huis was de residentie van de heren van Altena.

Verwijzingen

Kastelenlexicon
 

Algemeen:

Tekst: Peter van der Wielen.

Afbeeldingen:

-Overblijfsel van het Huis te Altena met het dorp Almkerk in het verschiet, ets, 1534, J. Schijnvoet, Tilburg, KUB A 28.2 / 820.11 Alte (4)
-Altena na Almkerk ye zien ao 1650, aquarel, 1784, H. Tavenier, Tilburg, KUB A 28.2 / 820.11 Alte (2)
-Almkerk, penseeltekening, 1640, R. Roghman, Tilburg, KUB A 28.2 / 820.11 Alte (1)

Publicaties:

J. Hendriks - Kernmottes: relicten van gefrusteerde elites?, 1992 -- blz 54-67
J.P.C.A. Hendriks - Kernmottes: relicten van gefrustreerde elites?, 1992 -- blz 54-67 (met illustratie)
Heimerick Tromp - Kastelen in Brabant; van burcht tot landhuis, 1982 -- blz 42 (met illustratie)
Albert Delahaye - Woide . . . die Wouda : Opstellen over de geschiedenis van Wouw, 1980
W.A. van Ham - Altena onder Wouw: van hoeve tot pompstation, 1979
H. Voogd - Het slot Altena en de moord op Aleida van Poelgeest, 1958 -- blz 3
K.N. Korteweg - Rechtsbronnen van Woudrichem en het Land van Altena, 1948
A.J. van der Aa - Aardrijkskundig woordenboek der Nederlanden, 1839 -- DL.I 116