Broekhuizen

 Broekhuizen
YouTube

Heden ten dage...

Adres Broekhuizerlaan 2
Postcode 3956 NS
Plaats Leersum
Gemeente Utrechtse Heuvelrug
Provincie Utrecht
Coördinaten RD 155860,446600
Coördinaten WGS84 52.007886,5.399869
Commentaar ? Uw opmerkingen
Datum gegevens ma 30 november 2020
Gezien (12 mnd) 570
Aanpassingen (>2019): Gewijzigd
 

Locatie:

Ten zuiden van de weg Doorn Leersum

Functies:

kantoor
kantoor

Over van middeleeuwse toestand:

Het huidige gebouw is uit 1810 van de Amsterdamse architect Bartold Willem Hendrik Ziesenis. Een kapitaal gebouw van drie verdiepingen.

Geschiedenis

Voldoet aan definitievoldoet
 

Etymologie:

De naam is waarschijnlijk afgeleid van 'broek' dat laag land betekent.

Bouwgeschiedenis:

(Bouw)fase 1 - 1400 t/m 1630
Zichtbare toestand: Bevat oude delen
Rond 1400 duikt de naam Broekhuizen. Het komt voor in een lijst van leenmannen van de domproost.
Rond 1630 liet Willem het onsamenhangende complex verbouwen tot een vrij breed blokvormig landhuis.
De oudste afbeeldingen zijn de tekeningen van Roelant Roghman (1646). Hierop is een omgracht gebouwencomplex te zien. Het belangrijkste gebouw heeft twee woonlagen met een zadeldak tussen trapgevels en met dakhuizen met Vlaamse gevels. Aan de achterzijde lage een verdiepingloze vleugel. Aan de korte zijde bevonden zich ook twee verdiepingloze vleugels onder pannen zadeldaken en een tweebeukig gebouw. De gebouwen kunnen in 1630 gedateerd worden. Dit huis is waarschijnlijk gebouwd door Willem van Oostrum.
Waarschijnlijk is het rechthoekige eiland nog de oude kasteelplaats.
(Bouw)fase 2 - 1630 t/m 1793
Zichtbare toestand: Bevat oude delen
In 1793 liet Cornelis Jan van Nellesteyn Broekhuizen afbreken en bouwde een nieuw huis.
(Bouw)fase 3 - 1793 t/m heden
Typologie Buitenplaats
Zichtbare toestand: Intact

Bezitgeschiedenis:

In de Stichtse oorkonden komen reeds in de 13e eeuw personen met de naam Broechusen voor. Het is mogelijk dat telgen uit het gelijknamige Geldersche geslacht Van Broechusen naar het gebied van de Langbroeker Wetering zijn getogen.
De eerste maal dat het huis zelf in de bronnen voorkomt is rond 1400. De familie had aardig wat land in leen van de Domproosdij en van de bisschop van Utrecht. Tezamen met de Bedelaarskamp en de Molenkamp vormde dit in 1400 "dat goet te Broechhusen". Dit goed dat door singels en grachten werd omgeven, is mogelijk een overblijfsel geweest van een versterkt huis. In dat licht krijgt een vermelding in het leenregister van de Domproost zin.

Verwijzingen

Wikipedia Broekhuizen
Kastelenlexicon 0303
Rijksmonumentnr 522863
 

Publicaties:

Fred Vogelzang - De buitenplaats Broekhuizen: hoogtepunt van het Stichtse neoclasscisme, 2013 -- blz 1-42 (met illustratie)

Catharina l. van Groningen - Kasteel Broekhuizen, 2003

Catharina l. van Groningen - De Utrechtse Heuvelrug, 1999

René van der Mark - Omgrachte hofsteden in Zuid-Utrecht, 1996

Chris Schut - Kastelen en buitenplaatsen op en om de Utrechtse heuvelrug, 1996

T. Blekkenhorst - Schevichoven: niet zomaar een boerderij, 1995

Ben Olde Meierink - Kastelen en ridderhofsteden in Utrecht, 1995 -- blz 152

P.S.A. de Wit - Woontorens in zuidoost Utrecht, 1988

meer...