Ligging

Markt 11-12, Heenvliet / Bernisse / Zuid-Holland
De ruïne ligt op een omgracht terrein in de tuin van het voormalige Ambachthuis aan het marktplein ten zuidwesten van het centrum van Heenvliet.

Functies

Monument

Etymologie

Heenvliet betekent het huis of heim aan een stroom of vliet.

Huidige toestand

Een aantrekkelijk ruïne gelegen in een fraai park.

Oudste vermelding

Te oordelen naar het baksteen formaat, is het gebouwd rond 1230 [P2120]. Er is mogelijk een houten voorganger geweest.

Historische betekenis

Het kasteel maakte deel uit van een verdedigingssysteem van vijf kastelen. Ravesteyn was de middelste en de grootste. In het noorden lag Bleydesteyn, in het oosten Wyelesteyn, in het zuiden Leeuwesteyn en in het westen Blicksteyn. Van die kleinere versterkte huizen is niets meer over.

Bouwgeschiedenis

De oudste fase bestaat uit een rechthoekige bakstenen woontoren met op elke hoek een uitspringende ronde toren. De toegang tot de toren is op maaiveld wat op zich bijzonder is. Nog meer bijzonder is het valhek. Dit is uniek in Nederland. Meestal komt het valhek voor in het poortgebouw. De bagene grond bestaat uit een ruimte van 9,5 x 6 m afgesloten met een tongewelf. Op de eerste verdieping (10 x 7 m) is een grote zaal met aan de noordzijde een grote schouw. Waarschijnlijk had deze verdieping een houten plafond. Daarboven bevond zich een zolderverdieping.
Het kasteel in twee fasen is uitgebreid: eerst werd halverwege de 14de eeuw een nieuwe vleugel gebouwd tegen de oostkant van het kasteel; daarna werd rond 1450 een nieuwe vleugel gebouwd tegen de zuidkant van het kasteel. Op de eerste foto van het Huis te Heenvliet (eerste foto links), is goed te zien hoe die vleugels gelegen hebben.
Na de verwoesting door de watergeuzen in 1572 is het kasteel niet meer hersteld.

Bewoningsgeschiedenis

De herbouw gebeurde in opdracht van Hugo van Voorne, die Heenvliet in 1254 als afzonderlijke heerlijkheid in leen had ontvangen van zijn oudere broer Hendrik van Voorne, de burggraaf van Zeeland.

Huidige situatie

Een goed geconsolideerde ruïne

Publicaties:

Aa, A.J. van der - Aardrijkskundig woordenboek der Nederlanden, -- blz. DL.5 276
ANWB redaktie gidsen, - Kastelen in Nederland, -- blz. 185 - 185
Janssen, H.L. - 1000 jaar kastelen in Nederland,
Janssen, H.L. - Middeleeuwse kastelen in veelvoud, -- blz. 133-171, (met illustratie)
Kransberg, D. - Kastelengids van Nederland, -- blz. 148 - 151, (met illustratie)
Kuipers-Verbuijs, M.J. - Ruïnes in Nederland, -- blz. 279-282, (met illustratie)
Reijen, P.E. van - Middeleeuwse kastelen in Nederland, -- blz. 126, (met illustratie)
Renaud, J.G.N. - De ruïne van het Huis te Heenvliet, -- blz. 109-117, (met illustratie)
Stöver, R.J. - Kastelen en buitenplaatsen in Zuid-Holland,
Wielinga, J.M.M. - De ruïne van Heenvliet en het ambachtsherenhuis van de heren van ...., -- blz. 1 - 31, (met illustratie)