Ligging

Loenen aan de Vecht / Loenen / Utrecht
Op de westelijke oeverwal van de Vecht. Het stond in de grote weide ten zuiden van de dorpskern van Loenen, ten oosten van de rijksstraatweg. Het kasteelterrein bevindt zich tussen de Bloklaan en de Kronenburgherlaan. Aan het einde van dit laatste weggetje staat nog het vroegere koetshuis.

Bouwgeschiedenis

Op afbeeldingen uit de 17e eeuw kort voordat de Fransen het kasteel verwoesten, is te zien dat het kasteel een vierkant grondplan had. Een door grachten omringd binnenplein met aan drie zijden afgesloten door muren met kantelen en aan de vierde zijde, de westzijde, door een woonvleugel.

Bewoningsgeschiedenis

In 1296 vermeldt Melis Stoke de schrijver van Floris V dat enkele moordenaars van Floris zich op Kronenburg verschanst hadden. Het kasteel werd door de grafelijkheid van Holland verovert en met de grond gelijk gemaakt. De meeste edellieden werd onthoofd. Kronenburg werd een Hollands leen binnen het gebied van de bisschop van Utrecht.
In 1345 beval de Graaf om de stenen te gebruiken voor het kasteel van Vreeland. Midden 14e eeuw werd Kronenburg toch weer herbouwd. Dirk Claeszoon van den Gheyne werd kastelein van het kasteel. Dirk ging zich heer van Kronenburg noemen. In 1374 veroverden de Utrechtenaren het kasteel alsnog . Het ging daarna via verkoop van hand tot hand. Het kasteel was kennelijk niet geheel gesloopt. Het was nog anderhalve eeuw in bezit van de familie van Amstel van Mijnden.

In 1672 werd Kronenburg in opdracht van Prins Johan Maurits versterkt en door 200 Amsterdamse soldaten bezet. De grote overmacht van 1500 Franse soldaten was te veel het kasteel werd ontmanteld. In 1710 werd de ruïne verkocht aan de Leidse patriciër Adriaen Wittert van der Aa, die het kasteel liet verbouwen tot een fraai buitenhuis. Via verkoop kwam het in handen van de familie Moens, de bankier Ijsbrand Balde mr. Jacobus Henricus van Reenen, Gerard van den Burgh en tenslotte de heer Dubois. De heer Dubois wilde graag burgemeester van Loenen worden maar de bewoners waren hiertegen. Dubois was zo boos dat hij verhuisde en in 1837 Kronenburg liet slopen.

Publicaties:

Aa, A.J. van der - Aardrijkskundig woordenboek der Nederlanden, -- blz. DL.6 656
Dukes-Greup, M.A. - Vecht en Veste,
Janssen, H.L. - 1000 jaar kastelen in Nederland,
Olde Meierink, L.H.M. - Kastelen en ridderhofsteden in Utrecht, -- blz. 269
Stades-Vischer, E. - Loenen. Geschiedenis en Architectuur,